Onix-FAQ

Uit EditeurWiki

ONIX FAQ

Wat is ONIX International?

ONIX staat voor Online Information eXchange. Het heeft betrekking op een standaard-schema dat uitgevers kunnen gebruiken bij het electronisch verspreiden van informatie over hun boeken onder groothandel, boekhandel, collega-uitgevers en verder ieder ander betrokken bij de verkoop van boeken.

Waarom werd ONIX opgezet?

Het is aantoonbaar dat uitgebreide informatie over een boek de aankoop stimuleert. In de voorraadhoudende boekhandel krijgt de klant optimale informatie (zgn. metadata): uiterlijk, omslagafbeelding, achterflap, een indruk van de inhoud (en soms zelfs recensies, auteursinformatie e.d.).

Het internet wordt steeds populairder als marktplaats waar een boekkeuze wordt gemaakt. Online kan het boek echter niet in de hand worden genomen. In plaats daarvan ziet men een web-pagina die zo kan worden ontworpen dat ook hier 'rijke' informatie wordt getoond (de metadata).

Echter, het overbrengen van al deze informatie voor ieder boek van uitgever naar boekhandel en klant is een complexe zaak. Dat komt met name door de vele verschillende schema's waarmee uitgevers en ontvangende boekdatabanken (zie organogram) werken. Het ontbreken van een standaard maakt(e) het moeilijk en tijdrovend voor uitgevers hun boekinformatie te ordenen en verspreiden.

Wat is het doel van ONIX International?

Het doel is het standariseren van de overbrenging van titelinformatie opdat groothandel, boekhandel en anderen in de verkoopketen in staat zijn informatie te ontvangen die electronisch wordt aangeleverd in het internationale ONIX-formaat.

Hoe is ONIX ontstaan?

ONIX werd ontworpen als oplossing voor twee eigentijdse problemen: 1. de behoefte aan rijkere online boekdata; 2. de al te grote varieteit in beschrijvings-eisen van de belangrijkste boekdatabanken van groothandels, internetboekhandels, bibliotheken en anderen. Vanaf 1999 werkten de Amerikaanse Uitgevers Associatie (AAP) samen met o.a. Baker & Taylor, Ingram, Amazon (en 'boekinformatie-diensten') om te komen tot een 'universeel en internationaal stramien waarin alle uitgevers, ongeacht hun omvang, informatie over hun boeken zouden kunnen uitwisselen.' Resultaat: in januari 2000 werd ONIX 1.0 gelanceerd, en in mei 2003 ONIX 2.1.

Veel van ONIX is gebaseerd op het oudere EPICS (EDItEUR Product Information Communication Standards), een veel bredere standaard om producten te beschrijven, ontwikkeld door EDItEUR.

Hoe werkt ONIX?

De ONIX-standaard definieert zowel een reeks van data-velden over een boek als de wijze waarop deze data in een ONIX-bericht moeten worden verzonden. ONIX specificeert meer dan 400 verschillende boekgegevens die allemaal voldoen aan een standaard-omschrijving waarover geen misverstand kan bestaan. Sommige van deze gegevens, zoals een ISBN, auteursnaam en titel, zijn verplicht, andere zoals boekbeschrijvingen en omslag-afbeeldingen, blijven facultatief. De meeste data-elementen bestaan uit tekst, andere zijn multimedia-files zoals beelden en geluidsfragmenten. Met name deze facultatieve velden kunnen verkoopbevorderend werken: besprekingen, omslag- afbeeldingen, auteur-foto's.

Een ONIX-bericht is een set van boekgegevens gedefinieerd door labels , geschreven in de computer-taal XML (eXtensible Markup Language) en gestructureerd volgens een vast stramien dat definieert hoe de gegevens zijn geordend en onderling verbonden.

Waarom gebruikt ONIX XML?

ONIX gebruikt XML om meerdere redenen: 1. XML is bij uitstek geschikt om complexe documenten samen te stellen en die tussen computers uit te wisselen. 2. XML produceert 'leesbare tekst' die zowel door mensen als computers kan worden gelezen en begrepen. De meeste labels, die ieder boekgegeven definieren, bestaan uit woorden of afkortingen, hetgeen het ook voor kleinere organisaties eenvoudig maakt om ONIX-leesbare systemen te gebruiken. 3. XML software is goedkoop zodat zelfs kleinere uitgevers het kunnen gebruiken, hetgeen een belangrijke doelstelling was van het ONIX-committee.

Hoe wordt een ONIX-bericht gemaakt?

Het maken van een ONIX-bericht vergt 2 handelingen: 1. orden de boek-gegevens in ONIX-velden en sla deze op in een database. 2. gebruik XML-software en de ONIX-DTD (de set van regels) om de data te ordenen en te etiketteren (van labels voorzien). Een enkel ONIX-bericht kan data bevatten over meerdere boeken.

Hoe wordt een ONIX-bericht verzonden en ontvangen? Een ONIX-bericht wordt over netwerken en het internet verspreid op dezelfde wijze als andere data, bij voorbeeld als email-bericht of als ftp (file transfer protocol).

Zodra een ONIX-bericht is ontvangen, bij voorbeeld door een internet-boekhandel, worden dezelfde middelen gebruikt om de integriteit van de gegevens vast te stellen (een XML-software- toepassing en de ONIX DTD). Vervolgens vertaalt de ontvangende partij (b.v. de boekhandel) deze gegevens in wat men dan ziet op zijn web-pagina. De keuze over hoe veel men van deze data laat zien op zijn eigen website, is geheel aan de ontvanger.

Wat is de toekomst van ONIX?

Internationaal beweegt de uitgevers-wereld zich sterk in de richting van ONIX. Belangrijke internet-boekhandels als Amazon, BN.com, Borders e.a. stimuleren ONIX met praktische maatregelen als standaard voor de uitwisseling van informatie over boeken. Datzelfde geldt voor groothandels en uitgevers van catalogi zoals Baker & Taylor, Ingram, R.R. Bowker en Book Data.

Welke groepen zijn verantwoordelijk voor ONIX International? ONIX wordt nu gepubliceerd en onderhouden door EDItEUR in samenwerking met BISG (Book Industry Study Group) in de USA en BIC (Book Industry Communication) in de UK. In verschillende andere landen zijn inmiddels ONIX-groepen van start gegaan om nationale ONIX-toepassingen te ontwikkelen, b.v. Duitsland en Frankrijk.

Is er een ONIX-initiatief in Nederland?

Begin 2003 werd er al een informele Nederlandse Onix-groep Editeur.nl opgericht en 24 augustus 2006 uiteindelijk een formele Nederlandstalige Onix-groep. Deze staat open voor alle Onix-gebruikers in Nederland en Vlaanderen. Zie Editeur.nl

Hoe kunnen uitgevers voldoen aan de ONIX-Standaard?

De richtlijnen van ONIX International staan op het web evenals het overzicht van alle boekdata-elementen met de bijbehorende labels. Uitgevers kunnen hun catalogi handmatig converteren naar een ONIX-structuur of daarbij gebruik te maken van diensten zoals geleverd door BoekTrust met het programma SOEP (Simple Onix Editor for Publishers).

Waar kan ik de ONIX International Standaard vinden?

Ga naar Editeur of Editeur.nl.